37. Smelten

Omdat dit overal is in te zetten, leek het alsof hij op speciaal daarvoor bedoelde momenten bewust gebruikmaakte van deze stoplap. Het had iets schattigs, wat niet gezegd kan worden van zijn huidige stopwoord.
Hij is nu, als negenjarige, fervent gebruiker van het woord boeiend. Helaas niet in de oorspronkelijke betekenis van het woord. Het wordt met een zeker dedain uitgesproken en wil zoveel zeggen als: 'verveel me er niet mee’. Dat ik het liever niet heb, is op zich al 'boeiend’, en de vraag naar het waarom gaf: 'duh’. Ook zo’n fijn woord.

Maar toen kwam hij voor een verrassing te staan. Mijn vader en zijn vrouw, Irene, gaven hem het boek Help, mijn iglo smelt. Aan mij de schone taak hem deze noodkreet gedoseerd bij te brengen. De auteur van het boek, Natalie Righton, verwoordt de gevolgen van de klimaatveranderingen heel genuanceerd. Dat komt doordat ze kinderen uit vier verschillende windstreken aan het woord laat. Zij benoemen waar ze als gevolg van de klimaatveranderingen mee te kampen hebben. Foto’s van Ton Koene en verhalen van het dagelijks leven van de vier kinderen maken het plaatje compleet. De boodschap, de opwarming treft ons allen, is geen fijne.
Bij een bezoek aan opa en Irene kwamen we te spreken over het boek. Zij hadden het zelf gelezen en geschikt leesvoer gevonden voor hun kleinzoon. Om het geheugen op te frissen vroegen ze Osmo naar de namen van de vier kinderen. Hij herinnerde zich het jongetje Tepkatsie, dat op een soort tropisch Schiermonnikoog woont. Van de andere twee jongens wist hij de namen niet meer, en het Saharameisje heette Halima.
Ook probeerden we ons te herinneren wat de vier wilden worden. Het indiaantje hoopte medicijnman te worden en Tepkatsie wilde net als zijn vader gaan vissen. Halima koesterde de wens dokter te worden, hoewel ze wist dat het er niet in zat. En het Eskimokind droomde van een toekomst als piloot, wist ik nog. Dat voorlezen beklijft toch meer dan ik dacht.
'Ach,’ zei Irene en sprak het onvergetelijke woord uit: 'boeiend.’
Osmo was zichtbaar uit het veld geslagen. In zijn beleving naderde piloot hetgeen hijzelf ambieert (astronaut). Hoe 'boeiend’ kon dat nou zijn? Ineens zag ik aan hem dat het woord zijn oorspronkelijke betekenis terugkreeg. Voor ons beiden een opluchting, denk ik. Helaas duurde die van mij maar kort. Zo snel verleer je een kinderstopwoord niet.
Myrte Gay-Balmaz